Zwrot świadczeń w wyniku unieważnienia umowy kredytu nie stanowi przychodu, gdyż służy jedynie restytucji majątku. Odsetki ustawowe za opóźnienie od takich należności są zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT.
Umorzenie wierzytelności z kredytu mieszkaniowego przeznaczonego na budowę domu skutkuje możliwością zaniechania poboru podatku dochodowego, jednak zaniechanie to nie obejmuje części kredytu wykorzystanego na refinansowanie kosztów mieszkaniowych.
Kwota uzyskana w wyniku ugody z bankiem, będąca zwrotem nadpłaconych środków z tytułu spłaty rat kredytowych, nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nie realizuje znamion definitywnego przysporzenia majątkowego.
W ramach art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości może korzystać ze zwolnienia z opodatkowania pod warunkiem, że przychód uzyskany ze sprzedaży zostanie przeznaczony na własne cele mieszkaniowe zgodnie z określonymi w ustawie warunkami i w przewidzianym terminie.
Kwota wypłacona w ugodzie jako częściowy zwrot nadpłaty kredytu hipotecznego nie stanowi przychodu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych i tym samym nie podlega opodatkowaniu.
W przypadku unieważnienia umowy kredytowej hipoteka nie stanowi ciężaru pomniejszającego podstawę opodatkowania w podatku od spadków i darowizn. Ponadto, spłata zadłużenia solidarnie przez jednego współkredytobiorcę nie pomniejsza podstawy opodatkowania darowizny udziału w nieruchomości.
Zwrot nadpłaty kredytu przez bank w ramach ugody nie prowadzi do powstania przychodu podatkowego; opodatkowaniu podlega wyłącznie nadwyżka wypłacona ponad kwotę nadpłaty, stanowiąca rzeczywiste przysporzenie majątkowe.
Wydatkowanie przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości na spłatę kredytu oraz montaż instalacji fotowoltaicznej może być uznane za realizację własnych celów mieszkaniowych, co uprawnia podatnika do skorzystania ze zwolnienia podatkowego zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe podlega zaniechaniu poboru podatku dochodowego w odniesieniu do jednej inwestycji mieszkaniowej, o ile spełnia wymogi rozporządzenia Ministra Finansów, przy czym kredyt finansujący różne inwestycje mieszkaniowe ogranicza zaniechanie do wybranej inwestycji.
Spłata kredytu gotówkowego faktycznie przeznaczonego na zakup nieruchomości mieszkalnej przed dniem sprzedaży innej nieruchomości stanowi wydatek na własne cele mieszkaniowe. Tym samym dochód z tej sprzedaży może podlegać zwolnieniu podatkowemu, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 oraz ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Umorzenie kredytu hipotecznego, który w części służył spłacie kredytów konsumpcyjnych, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, a zaniechanie poboru podatku odnosi się wyłącznie do kwot przeznaczonych na wydatki mieszkaniowe.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów dotyczy wyłącznie kredytów mieszkaniowych zabezpieczonych hipoteką, co wymaga wpisu hipoteki w księdze wieczystej. Brak wpisu uniemożliwia skorzystanie z tego zaniechania.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego od przychodów z umorzenia kredytu konsolidacyjnego ma zastosowanie wyłącznie do tej części kredytu, która bezpośrednio służyła celom mieszkaniowym, takim jak remont nieruchomości, zgodnie z warunkami rozporządzenia Ministra Finansów.
Umorzenie kapitału kredytu mieszkaniowego zaciągniętego przed dniem 15 stycznia 2015 r., na jedną inwestycję mieszkaniową, objęte jest zaniechaniem poboru podatku dochodowego, jeśli dotyczy wydatków wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych; ulga nie przysługuje, gdy podatnik skorzystał z niej wcześniej.
Kwota umorzonej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego służącego jednemu celowi mieszkaniowemu nie podlega opodatkowaniu z uwagi na zaniechanie poboru podatku dochodowego, według Rozporządzenia Ministra Finansów. Zwrot nienależnej nadpłaty rat kredytu nie stanowi zaś przychodu podatkowego.
Zwrot środków uiszczonych na podstawie uznanej za nieważną umowy kredytowej oraz odsetki za zwłokę w ich zwrocie nie stanowią opodatkowanego przychodu na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych, gdy nie powodują definitywnego przysporzenia majątkowego.
W zakresie umorzenia wierzytelności kredytowej dla celów niemieszkaniowych (budynek gospodarczy i usługowy), umorzenie stanowi przychód podlegający opodatkowaniu. Przychody uzyskane z nadpłaty kredytu, jako sama zwrotność, są neutralne podatkowo i nie podlegają opodatkowaniu.
Zawarcie ugody kompleksowo regulującej roszczenia wynikłe z umowy kredytowej poprzez potrącenie wzajemnych wierzytelności nie skutkuje powstaniem przychodu podatkowego po stronie kredytobiorcy, gdyż nie następuje bezzwrotne przysporzenie majątkowe.
Wydatkowanie przychodu z nieruchomości na spłatę kredytu zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, uzasadnia zwolnienie z podatku dochodowego; natomiast koszty uzyskania przychodów z odpłatnego zbycia należy proporcjonalnie przypisać względem powierzchni.
Umorzenie kredytu hipotecznego zaciągniętego przed 2015 rokiem na jedną inwestycję mieszkaniową podlega zaniechaniu poboru PIT, a zwrócone nienależnie wpłacone kwoty nie są przychodem podlegającym opodatkowaniu.
Umorzenie części pożyczki hipotecznej jest przychodem podatkowym, jednak zaniechanie poboru podatku znajduje zastosowanie tylko w zakresie przeznaczenia środków na cele mieszkaniowe; zwrot nadpłaty kapitału oraz odsetek nie generuje opodatkowanego przychodu.
Środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości przed upływem pięciu lat mogą być zwolnione z podatku, jeśli przeznaczone zostaną na spłatę kredytu mieszkaniowego wspólnego majątku, co spełnia warunki art. 21 ust. 1 pkt 131 updof. Rozszerzenie wspólności majątkowej nie stanowi nowego nabycia nieruchomości.
Środki zwrócone jako rekompensata za nadpłacone raty nie stanowią przychodu podatkowego, natomiast umorzenie zadłużenia z tytułu kredytu konsolidacyjnego, częściowo dotyczące kilku inwestycji mieszkaniowych, tylko w części korzysta z zaniechania poboru podatku i jest częściowo opodatkowane.
Odsetki ustawowe zasądzone z tytułu opóźnienia w zwrocie świadczeń wynikających z nieważnej umowy kredytu hipotecznego są wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT.