Zaniechanie poboru podatku od osób fizycznych przewidziane w rozporządzeniu z dnia 11 marca 2022 r. odnosi się do umorzonej wierzytelności z kredytu mieszkaniowego, która stanowi przychód podatkowy. Zwroty nadpłaty kredytowej oraz kosztów sądowych w ramach ugody, jako ekwiwalent poniesionych wydatków, są neutralne podatkowo i nie tworzą obowiązku podatkowego.
Przeznaczenie przez podatnika dochodu ze sprzedaży działki budowlanej na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup mieszkania, jeżeli kredyt ten służy realizacji własnych celów mieszkaniowych, uprawnia do zwolnienia z podatku dochodowego zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, pod warunkiem dokonania spłaty w ciągu trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło zbycie.
Zastosowanie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych do umorzonych kwot kredytu mieszkaniowego jest możliwe, jeśli spełnione są warunki przewidziane w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r., w tym zaciągnięcie kredytu przed dniem 15 stycznia 2015 r. oraz przeznaczenie kredytu na jedną inwestycję mieszkaniową.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego, którego podstawą jest działka rolna bez planu zagospodarowania przestrzennego, nie kwalifikuje do zaniechania poboru podatku dochodowego. Dodatkowa kwota otrzymana w ramach ugody z bankiem, będąca zwrotem nadpłaty kredytu, nie stanowi przychodu podatkowego.
Kwota 20 000 zł wypłacona w wyniku ugody sądowej, dotyczącej przewalutowania kredytu hipotecznego we frankach szwajcarskich, stanowi zwrot nadpłaty kapitału i nie podlega opodatkowaniu jako przychód w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zwrot rat kapitałowo-odsetkowych uzyskany w wyniku ugody z bankiem nie stanowi przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i jest neutralny podatkowo, jednakże zaniechanie poboru podatku odnosi się wyłącznie do faktycznie umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.
Umorzenie wierzytelności kredytu hipotecznego, zrealizowane zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z 11 marca 2022 r., przy spełnieniu przewidzianych przesłanek, skutkuje zaniechaniem poboru podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu uzyskanego przychodu wynikającego z umorzenia długu.
Umorzenie części kredytu konsolidacyjnego, zaciągniętego na spłatę zabezpieczonego hipotecznie kredytu mieszkaniowego, podlega zaniechaniu poboru podatku, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z 11 marca 2022 r., o ile wierzytelność dotyczy kredytu na cele mieszkaniowe.
Zwolnienie od podatku dochodowego od dochodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości następuje wyłącznie w zakresie, w jakim przychód ten został wydatkowany na udokumentowane wydatki na cele mieszkaniowe, przy czym koszty te muszą być poniesione przed upływem trzech lat od końca roku, w którym miało miejsce zbycie, a waloryzacja kosztów nabycia odnosi się do pierwotnego kosztu nabycia.
Umorzenie zadłużenia z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe może być objęte zaniechaniem poboru podatku dochodowego wyłącznie w zakresie środków użytych na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych; inne wydatki wyłączone z ulg podatkowych. Zwrot kosztów postępowania sądowego jest neutralny podatkowo.
Podatnik ma prawo do wyboru preferencji w postaci zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, poprzez korektę przychodów za zamknięty rok podatkowy i złożenie nowego oświadczenia dotyczącego aktualnego stanu faktycznego, pod warunkiem dokonania stosownych korekt podatkowych zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Finansów.
Umorzenie kredytu hipotecznego zaciągniętego na jedną inwestycję mieszkaniową może korzystać z zaniechania poboru podatku dochodowego, z wyjątkiem kwot przeznaczonych na składki ubezpieczeniowe. Zwrot środków w ramach ugody jest neutralny podatkowo, gdyż nie stanowi przychodu.”
Umorzenie odsetek od kredytu hipotecznego spełniającego warunki mieszkaniowe, przy odpowiednim zastosowaniu przepisów, może podlegać zwolnieniu z opodatkowania, z wyłączeniem części przeznaczonej na cele niemieszkaniowe.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe, w przypadku nieskorzystania wcześniej z zaniechania poboru podatku od innych kredytów, skutkuje zastosowaniem zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 roku.
Zwrot środków pieniężnych uzyskanych na podstawie ugody sądowej, będący analogiczny do zwrotu niesłusznie pobranych opłat przez bank, nie generuje przychodu podlegającego opodatkowaniu, jako iż nie stanowi definitywnego przysporzenia majątkowego.
Umorzenie części kwoty kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe, zabezpieczonego w postaci hipoteki i udzielonego przed 15 stycznia 2015 r., na mocy rozporządzenia z 11 marca 2022 r., nie skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego od umorzonej wierzytelności, jeżeli podatnik spełnia wymagane warunki przewidziane dla zaniechania poboru podatku.
Spłata kredytu hipotecznego oraz związanych z nim odsetek, finansowana przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości, kwalifikuje się do zwolnienia podatkowego, lecz opłaty i prowizje, w tym za wcześniejszą spłatę, nie są uznawane za wydatki na cele mieszkaniowe, jako nieobjęte art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o PIT.
Kwoty zwrócone przez bank na podstawie ugody dotyczące spłaty kredytu hipotecznego nie stanowią przychodu podatkowego w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zwrot rat kapitałowo-odsetkowych przez bank nie stanowi przychodu podatkowego, natomiast zaniechanie poboru podatku z tytułu umorzenia kredytu hipotecznego jest niemożliwe, gdy kredyt finansował więcej niż jedną inwestycję mieszkaniową.
Zwrot środków wpłaconych wcześniej jako raty kredytowe oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego, uzyskane w wyniku ugody z bankiem, nie stanowią przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 UPDOF i są neutralne podatkowo.
Kwotę umorzonej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, niewpisaną do księgi wieczystej jako hipoteka, należy traktować jako przychód z innych źródeł podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż nie spełnia wymogów zaniechania poboru podatku zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego, spełniające warunki Rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r., nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zaniechanie poboru dotyczy kredytów udzielonych przed 15 stycznia 2015 r., zabezpieczonych hipoteką na cele mieszkalne, przy jednoczesnym braku wcześniejszego zaniechania poboru podatku od takich umorzeń.
Przychody uzyskane z tytułu zwrotu świadczeń w wyniku ugód mogą podlegać korekcie, z wyłączeniem przedawnionych zobowiązań podatkowych. Dodatkowe Koszty poniesione w ramach ugód nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów, gdyż nie spełniają przesłanek bezpośredniego związku z przychodem ani celowości poniesienia wydatku.
Zwolnienie z długu wynikające z umowy ugody z bankiem, zawartej przed sądem i dotyczącej umorzenia części zadłużenia z tytułu kredytu hipotecznego, stanowi przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł.