Dochody ze sprzedaży nieruchomości mogą być zwolnione z opodatkowania, o ile równowartość przychodu zostanie wydatkowana na cele mieszkaniowe, zgodnie z zamkniętym katalogiem określonym w art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych; spłata pożyczek od osób fizycznych nie kwalifikuje się do tego zwolnienia.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego znajduje zastosowanie jedynie do części kredytu hipotecznego związanej z realizacją kwalifikowanej inwestycji mieszkaniowej, nie obejmuje zaś kwot przeznaczonych na inne cele, takie jak refinansowanie kosztów wyceny.

Umorzenie części kredytu hipotecznego stanowi przychód z innych źródeł, jednak przy spełnieniu określonych warunków rozporządzenia Ministra Finansów jest zwolnione z podatku. Zwrot nadpłaconych rat nie stanowi przychodu podatkowego. Oba świadczenia nie wymagają wykazania w deklaracji PIT-37.

Dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości (miejsca parkingowego), przeznaczony na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli wydatki na cele mieszkaniowe zostaną poniesione w terminie określonym przez ustawę.

Przeznaczenie przychodu ze sprzedaży nieruchomości na spłatę kredytu zaciągniętego przez małżonka nie stanowi wydatku na własne cele mieszkaniowe, nie uprawnia do ulgi mieszkaniowej (art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT), jeżeli kredyt nie został bezpośrednio zaciągnięty przez podatnika.

Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego przed 15 stycznia 2015 r. podlega zaniechaniu poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, jeśli kredyt przeznaczono na jedną inwestycję mieszkaniową. Zwrot nadpłaconych rat kredytowych nie stanowi przychodu podatkowego.

Otrzymanie kwoty określonej jako „kwota dodatkowa” w ramach ugody z bankiem, będącej zwrotem kosztów poniesionych w związku z kredytem, zachowuje neutralność podatkową i nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zwrot nadpłaty kredytu nie stanowi opodatkowanego przychodu, lecz odsetki odliczone w ramach ulgi odsetkowej muszą być doliczone do dochodu w momencie ich zwrotu, niezależnie od czasu ich oryginalnego odliczenia.

Zwrot nadpłaconego kredytu hipotecznego po ugodzie z bankiem nie stanowi opodatkowanego przychodu. Umorzenie zobowiązania z tytułu kredytu jest przychodem, jednak podlega zaniechaniu poboru podatku zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z 2022 r., przy spełnieniu przesłanki kredytu zaciągniętego na cele mieszkaniowe.

Zwrot kwoty nadpłaconej z tytułu umowy kredytowej, jako element ugody z bankiem, nie stanowi przychodu podatkowego w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i powinien być uznany za neutralny podatkowo.

Zaniechanie poboru podatku od umorzonej wierzytelności kredytu konsolidacyjnego ma zastosowanie wyłącznie w zakresie, w jakim kredyt konsolidacyjny spłacał kredyt mieszkaniowy zabezpieczony hipoteką. Zwrot nadpłaty kredytu nie stanowi przychodu podatkowego podlegającego opodatkowaniu.

Zwrot nadpłaconych rat kredytu, które nie stanowią przysporzenia majątkowego, jest neutralny podatkowo. Z kolei zwrot odsetek kredytowych skutkuje doliczeniem tej kwoty do dochodu za rok zwrotu. Zwrot kosztów sądowych poniżej poniesionych wydatków nie stanowi przychodu.

Umorzenie części kredytu hipotecznego zaciągniętego przed 15 stycznia 2015 r. na cele mieszkalne, zabezpieczonego hipotecznie, podlega zaniechaniu poboru podatku dochodowego, jeśli spełniono przesłanki określone w rozporządzeniu Ministra Finansów z 11 marca 2022 r.

Zwrot nadpłaty pożyczki hipotecznej w wyniku zawarcia ugody między podatnikiem a bankiem nie stanowi przychodu podatkowego w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nie kreuje nowego przysporzenia majątkowego, lecz jedynie przywraca poprzedni stan majątku podatnika.

Umorzenie przez bank części kredytu konsolidacyjnego na cele mieszkaniowe daje podstawę do zaniechania poboru podatku PIT w proporcji odpowiadającej wykorzystaniu na cele mieszkaniowe, przy czym odliczenie wcześniejszej ulgi odsetkowej nie wpływa na zakres zastosowania zwolnienia podatkowego.

Umorzenie części kwoty pożyczki hipotecznej, przewyższającej zgromadzoną nadpłatę względem wypłaconego kapitału, należy uznać za przychód podlegający opodatkowaniu, który nie korzysta z zaniechania poboru podatku na mocy rozporządzenia Ministra Finansów, chyba że spełnia warunki dla umorzenia związane z jednym celem mieszkaniowym.

Dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze umowy dożywocia przed upływem pięciu lat, może być zwolniony z opodatkowania, jeśli zostanie przeznaczony na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup nieruchomości zaspokajającej cele mieszkaniowe wnioskodawcy.

Kwota umorzonych wierzytelności z tytułu kredytów mieszkaniowych, zaciągniętych na jedną inwestycję mieszkaniową, jest objęta zaniechaniem poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile podatnik nie korzystał z tego zaniechania wcześniej na innych inwestycjach.

Umorzenie kredytu hipotecznego oraz zwrot kwoty dodatkowej, przewyższające nadpłaconą kwotę kredytu, stanowią przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, chyba że są objęte zaniechaniem poboru podatku, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z 11 marca 2022 r.

Przeznaczenie środków ze sprzedaży nieruchomości na spłatę kredytu hipotecznego uzasadnia zwolnienie podatkowe z dochodu z tej transakcji, jeśli środki te są udokumentowane jako wydatki na własne cele mieszkaniowe, niezależnie od obecności innych środków na rachunku bankowym.

Umorzenie kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe przed dniem 15 stycznia 2015 r. podlega wyłączeniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, o ile spełnione są warunki określone w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r., w tym: zabezpieczenie hipoteczne, przeznaczenie na jedną inwestycję mieszkaniową oraz brak wcześniejszego skorzystania z podobnego

Sprzedaż nieruchomości nabytej w drodze umowy dożywocia przed upływem pięciu lat stanowi źródło przychodu opodatkowanego, a wartość zawarta w umowie dożywocia nie jest kosztem uzyskania przychodu. Przeznaczenie przychodu na własne cele mieszkaniowe uprawnia do proporcjonalnego zwolnienia podatkowego.

Zwolnienie z podatku dochodowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy PIT, obejmuje tylko te wydatki na cele mieszkaniowe, które są dokonane z przychodu ze sprzedaży nieruchomości, a nie z innych źródeł. Wydatki poniesione przed powstaniem takiego przychodu nie dają prawa do ulgi.

Kwoty umorzenia kredytu traktowane są jako przychód podatkowy, jednakże zaniechanie poboru podatku dotyczy jedynie umorzenia z tytułu kredytu mieszkaniowego. Dodatkowe środki wypłacone w ramach ugody, przewyższające wpłacony kapitał, stanowią przychód podlegający opodatkowaniu.