W odniesieniu do projektów realizowanych przez gminy, prawo do odliczenia podatku VAT przysługuje wyłącznie, gdy wydatki są bezpośrednio związane z działalnością opodatkowaną. Projekty finansowane ze środków publicznych, bez zarobkowego charakteru, nie dają podstawy do odliczenia podatku.

Jednostce samorządu terytorialnego przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków inwestycyjnych i bieżących związanych z infrastrukturą wodno-kanalizacyjną przy zastosowaniu prewspółczynnika opartego na kryterium obrotowym. Metoda ta, najbardziej oddająca specyfikę działalności, pozwala na obiektywne ustalenie części wydatków przypadających na czynności opodatkowane VAT.

Gminie przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego przy realizacji inwestycji w infrastrukturę wodociągową przy zastosowaniu prewspółczynnika metrażowego, w przypadku gdy ten sposób najdokładniej odzwierciedla podział pomiędzy czynnościami opodatkowanymi i nieopodatkowanymi VAT.

Świadczenie odpłatnych usług odprowadzania ścieków przez Gminę na rzecz odbiorców zewnętrznych stanowi działalność gospodarczą opodatkowaną VAT, niekorzystającą ze zwolnienia. Gminie przysługuje pełne prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków związanych z infrastrukturą wykorzystywaną wyłącznie do tych usług.

Gmina, realizując inwestycję wodociągową, ma prawo obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony stosując współczynnik metrażowy, odpowiadający proporcji dostarczonej wody dla odbiorców zewnętrznych do całkowitej sprzedaży, odzwierciedlający specyfikę działalności wodociągowej, a nie uniwersalny wzór z rozporządzenia.

W przypadku wydatków związanych z modernizacją infrastruktury wodociągowej, możliwe jest zastosowanie pre-współczynnika metrażowego opartego na liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody, gdyż ten sposób proporcji obiektywnie odzwierciedla wykorzystanie do czynności opodatkowanych. Metoda ta jest bardziej reprezentatywna niż wzór z Rozporządzenia Ministra Finansów.

Świadczenie odpłatnych usług odbioru ścieków na rzecz odbiorców zewnętrznych stanowi działalność gospodarczą opodatkowaną VAT, przy czym Gminie przysługuje prawo do pełnego odliczenia VAT naliczonego, gdy infrastruktura służy wyłącznie tym usługom.

Gmina A. prowadząca działalność gospodarczą w zakresie odpłatnej dostawy wody na rzecz odbiorców zewnętrznych jest uprawniona do odliczenia VAT naliczonego zgodnie z proporcją opartą na pre-współczynniku metrażowym, który dokładniej odzwierciedla stopień użycia infrastruktury w działalności opodatkowanej niż metoda z rozporządzenia. Dostawy do odbiorców wewnętrznych nie wymagają naliczania VAT.

Podatnik dostarczający wodę działający w oparciu o umowy cywilnoprawne na rzecz odbiorców zewnętrznych prowadzi działalność opodatkowaną VAT. Działalność wewnętrzna JST nie skutkuje naliczeniem VAT. Proporcja metrażowa oparta na faktycznym zużyciu wody jest uznana za adekwatną dla celów odliczenia podatku naliczonego z tytułu wydatków na infrastrukturę.

Usługi przesyłu wody i ścieków świadczone odpłatnie przez związek międzygminny są czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT, niekorzystającymi ze zwolnienia podatkowego, z prawem do odliczenia podatku naliczonego, przy spełnieniu warunku bycia czynnym podatnikiem VAT.

Z samego charakteru przedstawionego problemu i oceny rozwiania wynika, że jednostce samorządu terytorialnego przysługuje prawo do częściowego odliczenia VAT naliczonego związane z infrastrukturą wodno-kanalizacyjną, przy czym najbardziej reprezentatywną metodą do ustalenia pre-współczynnika jest ta oparta na stosunku ilości wody i ścieków przypisanych do czynności opodatkowanych VAT do całkowitej ilości

Świadczenie przez Gminę odpłatnych usług odbioru ścieków na rzecz odbiorców zewnętrznych stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT. Gmina może w pełni odliczyć VAT naliczony od wydatków związanych z infrastrukturą kanalizacyjną, wykorzystywaną wyłącznie do odpłatnego świadczenia usług opodatkowanych.

Wydatki ponoszone na realizację inwestycji w ramach projektu budowy przydomowych oczyszczalni ścieków nie uprawniają organu władzy publicznej do odliczenia podatku VAT naliczonego, gdyż nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z uwagi na publicznoprawny charakter realizacji zadania.

Gmina jest uprawniona do stosowania prewspółczynnika odliczania podatku naliczonego na podstawie kryterium ilościowego, które obiektywnie odzwierciedla część wydatków związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną. Sposób określony w rozporządzeniu nie spełnia warunku reprezentatywności i nie uwzględnia specyfiki działalności gminy.

Gmina ma prawo stosować własny prewspółczynnik, oparty na kryterium ilościowym dostawy wody i ścieków, odzwierciedlający rzeczywiste wykorzystanie do celów działalności opodatkowanej, zgodnie z art. 86 ust. 2a i 2h ustawy o VAT, zamiast wzoru z rozporządzenia, który nie uwzględnia specyfiki działalności wodno-kanalizacyjnej.

Gminie, w przypadku wykorzystywania infrastruktury kanalizacyjnej do działalności gospodarczej w zakresie odpłatnego świadczenia usług, przysługuje prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego, pod warunkiem braku zaistnienia przesłanek wykluczających to prawo, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.

Podatnik VAT, wykorzystujący nabywane towary i usługi zarówno do działalności gospodarczej, jak i poza nią, musi zastosować prewspółczynnik odzwierciedlający faktyczne wykorzystanie tych towarów i usług. O ile towary i usługi są wykorzystywane wyłącznie do czynności nieobjętych VAT, prawo do odliczenia podatku naliczonego nie przysługuje.

Wydatki poniesione przez podatnika na budowę instalacji przekazywanej nieodpłatnie właścicielowi gruntu można uznać za pośrednie koszty uzyskania przychodów, rozpoznawane w momencie ich definitywnego poniesienia poprzez przekazanie, jednak fakt przekazania w efekcie tworzy przychód z nieodpłatnych świadczeń dla właściciela gruntu.

Gmina ma prawo stosować indywidualną metodę kalkulacji prewspółczynnika opartą na wskaźniku ilościowym, który dokładniej odzwierciedla proporcję wydatków przypadających na działalność opodatkowaną, co jest zgodne z zasadami systemu VAT i wyklucza obligatoryjne stosowanie metody z Rozporządzenia z 2015 r.

Gmina X ma prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego VAT z faktur dotyczących budowy sieci wodociągowo-kanalizacyjnej oraz prawo do odliczenia podatku od wydatków na instalację monitoringu w oczyszczalni przy zastosowaniu prewspółczynnika metrażowego, zgodnie z art. 86 ust. 1 i 2a ustawy o VAT.

Wniesienie aportem infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej przez Gminę do spółki komunalnej jest odpłatną dostawą towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, wyłączoną z prawa do zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a ustawy o VAT. Gminie przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego od wydatków poniesionych na tę infrastrukturę.

Jednostka samorządu terytorialnego jest uprawniona do odliczenia części podatku naliczonego od wydatków na infrastrukturę wodno-kanalizacyjną, obliczonej na podstawie proporcji ilości wodno-ściekowej obsługiwanej przez urząd w ramach działalności gospodarczej opodatkowanej VAT, jeżeli metoda ta bardziej odpowiada specyfice tej działalności.

Świadczenie odpłatnych usług dostarczania wody i odprowadzania ścieków przez gminę na rzecz odbiorców zewnętrznych stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT, a dla obliczenia prewspółczynnika odliczenia podatku naliczonego można zastosować metodę metrażową, odzwierciedlającą rzeczywiste zużycie wody i odbioru ścieków.