Organy władzy publicznej, realizując zadania nałożone przepisami prawa, w tym w ramach zadań własnych gminy, nie są uprawnione do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na inwestycje służące wyłącznie celom publicznym i nieodpłatnym, gdyż brak jest związku takich wydatków z czynnościami opodatkowanymi.
Gmina, pobierając opłaty rezerwacyjne za udostępnianie miejsc handlowych na targowisku, działa jako podatnik VAT, co pozwala na pełne odliczenie VAT naliczonego od wydatków związanych z utrzymaniem targowiska, pod warunkiem braku przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy o VAT.
Podmiotowi, jakim jest gmina wykorzystująca infrastrukturalne inwestycje wodociągowe wyłącznie do celów opodatkowanych VAT, przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek formalnych.
Świadczenie odpłatnych usług przez gminę w zakresie odprowadzania ścieków stanowi działalność gospodarczą opodatkowaną VAT. Gmina jest uprawniona do odliczenia podatku naliczonego stosując metodę klucza metrażowego, który odzwierciedla rzeczywiste wykorzystanie infrastruktury do działalności opodatkowanej. Metoda z Rozporządzenia nie odpowiada specyfice kanalizacyjnej działalności gminy.
Prawo do odliczenia podatku VAT przysługuje wyłącznie, gdy nabywane towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych; brak związku z takimi czynnościami w przypadku inwestycji przeznaczonej na usługi zwolnione skutkuje brakiem prawa do odliczenia VAT.
Gminie przysługuje prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych na infrastrukturę kanalizacyjną, wykorzystywaną w ramach działalności gospodarczej do usług odpłatnych opodatkowanych VAT, z wyłączeniem czynności niepodlegających opodatkowaniu.
Dotacja otrzymana na przebudowę infrastruktury wodno-kanalizacyjnej nie zwiększa podstawy opodatkowania VAT, gdyż brak jest bezpośredniego związku z ceną usług. W zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego, zastosowanie znajduje prewspółczynnik, zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, ze względu na mieszane wykorzystanie wydatków.
Odpłatne odprowadzanie ścieków przez gminę na rzecz odbiorców zewnętrznych stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT. Metoda ilościowa określania prewspółczynnika, oparta na ilości odprowadzonych ścieków, najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej działalności gospodarczej przez gminę, co uprawnia ją do odliczenia podatku naliczonego.
Gmina, jako czynny podatnik VAT, ma prawo do częściowego odliczenia VAT naliczonego od wydatków związanych z inwestycją polegającą na termomodernizacji budynku użytkowego, stosując prewspółczynnik określony w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, gdy alokacja wydatków do poszczególnych działalności jest niemożliwa.
Otrzymane przez Gminę dofinansowanie na realizację inwestycji nie stanowi podstawy opodatkowania VAT; prewspółczynnik wynoszący poniżej 2% uprawnia do przyjęcia, iż wynosi on 0%, co zwalnia z obowiązku częściowego odliczenia podatku naliczonego związanego z inwestycją.
Sprzedaż prawa własności przez gminę na rzecz dotychczasowego użytkownika wieczystego, jeśli użytkowanie to było ustanowione przed majem 2004 r., nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako ponowna dostawa towarów.
Odpłatne usługi odbioru i oczyszczania ścieków świadczone przez Gminę na rzecz odbiorców zewnętrznych w formie cywilnoprawnej stanowią działalność gospodarczą opodatkowaną VAT, dającą prawo do pełnego odliczenia VAT od wydatków inwestycyjnych związanych wyłącznie z tymi czynnościami.
Gmina może stosować prewspółczynnik VAT oparty na rzeczywistych danych zużycia wody i odbioru ścieków, jako bardziej reprezentatywny dla jej działalności od standardowego prewspółczynnika z Rozporządzenia Ministra Finansów.
Gminie nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o VAT naliczony od nabyć związanych z realizacją projektu inwestycyjnego, gdyż towary i usługi nabywane w ramach projektu są wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT.
Odpłatne dostawy wody realizowane przez Gminę na rzecz Odbiorców zewnętrznych stanowią działalność gospodarczą i podlegają VAT. Brak jest obowiązku naliczania VAT za dostawy wody do Odbiorców wewnętrznych. Odliczenie VAT z inwestycji w instalacje fotowoltaiczne powinno być dokonane według metod proporcji określonych w rozporządzeniu, a nie prewspółczynnika metrażowego proponowanego przez Gminę.
Gmina nie może odliczać VAT z tytułu budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, bowiem inwestycja nie jest opodatkowana VAT. Jednakże odliczenie VAT dla budowy sieci wodociągowej jest dozwolone, gdyż związane jest ona bezpośrednio z działalnością opodatkowaną podatkiem VAT i usługami wodociągowymi.
Jednostka samorządu terytorialnego, mimo zwolnienia podmiotowego z CIT, nie jest zwolniona z obowiązku dokumentacyjnego dotyczącego cen transferowych przekraczających progi, o ile nie spełnia specyficznych warunków wyłączenia określonych w art. 11n ustawy o CIT.
Wprowadzenie do sieci energetycznej prądu wytworzonego z odnawialnych źródeł energii przez gminę stanowi prowadzenie działalności gospodarczej i odpłatną dostawę towarów, podlegającą opodatkowaniu VAT. Podstawę opodatkowania stanowi wartość ustalana jako iloczyn ilości energii i rynkowej ceny z VAT, a obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury lub upływem terminu płatności w umowie bilansującej
Gmina nie posiada prawa do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na modernizację oświetlenia ulicznego, ponieważ infrastruktura ta nie będzie wykorzystywana do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z modernizacją sali konferencyjnej, gdyż inwestycja nie jest związana z wykonywaniem czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Gmina w tej sytuacji działa jako podmiot realizujący zadania publiczne, niebędący podatnikiem VAT.
Gmina jest uprawniona do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych, przy zastosowaniu prewspółczynnika odzwierciedlającego rzeczywiste dane, co gwarantuje proporcjonalne przypisanie kosztów do działalności opodatkowanej podatkiem VAT.
Rozliczenie podatku naliczonego zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT jest możliwe tylko wtedy, gdy nabyte towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT. W przypadku Gminy, teren wykorzystany jedynie w celach publicznych wyklucza możliwość odliczenia VAT.
Gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT od wydatków na inwestycję w infrastrukturę turystyczną, jeżeli ta infrastruktura jest wykorzystywana wyłącznie do czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
Jednostka samorządu terytorialnego, jako podatnik VAT, ma prawo do częściowego odliczenia podatku naliczonego od wydatków na inwestycje związane z działalnością mieszaną, stosując prewspółczynnik oraz proporcję sprzedaży, określone w ustawie i rozporządzeniu Ministra Finansów.