Osobą samotnie wychowującą dzieci, w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, jest wyłącznie rodzic faktycznie sprawujący nieprzerwaną, samodzielną opiekę, bez udziału drugiego rodzica. Podział obowiązków rodzicielskich z drugim rodzicem wyklucza przyznanie statusu "samotnego wychowywania" w celach podatkowych.

Jeżeli rodzice po rozwodzie nie porozumieli się co do podziału ulgi prorodzinnej, a dzieci mają stałe miejsce zamieszkania u jednego z rodziców, wyłączne prawo do odliczenia ulgi przysługuje temu rodzicowi, u którego dzieci zamieszkują, zgodnie z art. 27f ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podatnik, choć formalnie spełniający kryteria osoby samotnie wychowującej dziecko, nie może skorzystać z preferencyjnej formy rozliczenia, jeżeli faktycznie drugi rodzic bierze czynny udział w wychowaniu dziecka, nawet jeśli okresowo dziecko pozostaje pod wyłączną pieczą jednego z rodziców.

Osoba pozostająca w stanie wolnym, która wspólnie wychowuje co najmniej jedno dziecko z drugim rodzicem, nie spełnia przesłanek do uzyskania statusu osoby samotnie wychowującej dziecko w celu preferencyjnego opodatkowania, jeżeli proces wychowawczy prowadzony jest wspólnie, nawet jeśli tylko jeden z rodziców ponosi większość kosztów wychowania.

Osoba rozwiedziona, która faktycznie samotnie wychowuje dziecko, mimo sporadycznych kontaktów z drugim rodzicem, jest uprawniona do preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko, zgodnie z art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Brak orzeczonej pieczy naprzemiennej oraz faktyczne zamieszkanie dzieci u jednego z rodziców wyklucza możliwość skorzystania przez drugiego rodzica z ulgi prorodzinnej, mimo aktywnego uczestnictwa w wychowaniu i współdzielenia obowiązków rodzicielskich.

Wydatki poniesione na specjalistyczne terapie rehabilitacyjne oraz zakup sprzętu pomocniczego mogą być odliczone w ramach ulgi rehabilitacyjnej, jeśli niepełnosprawność datuje się przed formalnym orzeczeniem, a zakup przysługuje na indywidualny sprzęt ułatwiający czynności życiowe.

Preferencyjne opodatkowanie na zasadach przewidzianych dla osoby samotnie wychowującej dziecko nie ma zastosowania, gdy podatnik wychowuje wspólnie z innym rodzicem lub opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, zgodnie z art. 6 ust. 4f ustawy o PIT.

Osoba spełniająca warunki z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako samotnie wychowująca dzieci bez opieki naprzemiennej, ma prawo do preferencyjnego opodatkowania oraz korekty deklaracji podatkowych, jeśli faktycznie sprawuje przeważającą opiekę nad dziećmi.

Osoba, która formalnie oraz faktycznie wychowuje dziecko bez udziału drugiego rodzica, w odosobnieniu i pełni troszczy się o jego potrzeby materialne i emocjonalne, może korzystać z preferencyjnego rozliczenia podatkowego jako „osoba samotnie wychowująca dziecko” zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Rodzic, który formalnie współdzieli z drugim rodzicem opiekę naprzemienną nad dzieckiem i przez pewien czas pobiera świadczenie 800+ w związku z opieką naprzemienną, nie ma prawa do preferencyjnej formy opodatkowania dochodów (zgodnie z art. 6 ust. 4d ustawy o PIT) za okres, w którym ta formalna współopieką i ustalone świadczenia istniały.

W przypadku gdy rodzic formalnie posiada władzę rodzicielską, ale jej nie wykonuje, nie przysługuje mu prawo do ulgi prorodzinnej. Ulga w pełnej wysokości przypada rodzicowi, który faktycznie wykonuje władzę rodzicielską, zapewniając dziecku opiekę i zaspokajając jego potrzeby.

Status osoby samotnie wychowującej dzieci, przewidziany w art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, nie przysługuje rodzicom sprawującym naprzemiennie opiekę nad dziećmi. Prawo do ulgi prorodzinnej można dzielić proporcjonalnie, jeśli oboje rodzice faktycznie wykonują władzę rodzicielską.

Osoba rozwiedziona, sprawująca naprzemienną opiekę nad dzieckiem, może skorzystać z preferencji podatkowej dla osób samotnie wychowujących dzieci, jeżeli opieka faktyczna jest spełniana naprzemiennie i zgodnie z porozumieniem rodzicielskim, w zgodzie z art. 6 ust. 4 ustawy o PIT.

Podatnik nie ma prawa do ulgi prorodzinnej bez limitu dochodowego, jeżeli jego dziecko nie posiada formalnego orzeczenia o niepełnosprawności wydanego na podstawie odrębnych przepisów przed ukończeniem 16 roku życia, zgodnie z art. 27f ust. 2e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Osoba, która formalnie pozostaje w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, nie spełnia warunków do uznania jej za osobę samotnie wychowującą dziecko, nawet przy faktycznym braku uczestnictwa drugiego rodzica w wychowaniu, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Usługi edukacyjne świadczone przez podmiot na rzecz dzieci w ramach projektów dofinansowanych ze środków publicznych, jeżeli nie są bezpośrednio związane z konkretnym zawodem lub branżą, nie podlegają zwolnieniu z VAT jako kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie zawodowe.

W przypadku braku porozumienia rodziców co do podziału ulgi prorodzinnej, a faktycznego zamieszkania dzieci przy jednym z rodziców, podmiot ten uprawniony jest do pełnego odliczenia ulgi, przy założeniu aktywnego wykonywania władzy rodzicielskiej.

Podatnik, posiadający na utrzymaniu dziecko niepełnosprawne i używający samochodu będącego współwłasnością w ramach wspólności majątkowej, może skorzystać z ulgi rehabilitacyjnej. Współmałżonkowie mają odrębny limit ulgi, niezależnie od formalnej rejestracji pojazdu.

W sytuacji, gdy jeden z rodziców faktycznie samotnie wychowuje dziecko, zapewniając pełnowymiarową opiekę bez znaczącego zaangażowania drugiego rodzica, przysługuje mu prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów jako osoby samotnie wychowującej dziecko, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Osoby wykonujące obowiązek alimentacyjny wobec pełnoletniego dziecka niepełnosprawnego, które otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny, są uprawnione do odliczenia ulgi prorodzinnej zgodnie z art. 27f ustawy o PIT, przy założeniu, że spełnione są wszystkie przewidziane w ustawie warunki.

Prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dzieci przysługuje jedynie osobie, której status cywilnoprawny – panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik, osoba z orzeczeniem o separacji – został prawomocnie stwierdzony wyrokiem sądowym. Faktyczna opieka nad dziećmi bez tego statusu nie gwarantuje ulgi podatkowej zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym

Podatnikowi, którego starsze dziecko pełnoletnie uzyskało w roku podatkowym dochody przekraczające wyznaczone limity, nie przysługuje ulga prorodzinna również na młodsze dziecko, jeśli łączny dochód małżonków przekroczył 112 000 zł.

Rodzic, który samodzielnie sprawuje codzienną opiekę nad dzieckiem, nawet jeśli drugi rodzic utrzymuje sporadyczne kontakty i płaci alimenty, może zostać uznany za osobę samotnie wychowującą dziecko, co uprawnia do preferencyjnego rozliczenia podatkowego w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.