Rekompensata finansowa otrzymana przez wspólnotę mieszkaniową od dewelopera z tytułu zrzeczenia się odpowiedzialności za wady fizyczne nieruchomości, uznawana jest za przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i podlega zwolnieniu z opodatkowania, jeżeli zostanie przeznaczona na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p.

Odszkodowanie wypłacone z tytułu ugody pozasądowej, której wysokość lub zasady ustalania nie wynikają wprost z przepisów prawa, stanowi przychód podatkowy i podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż nie spełnia warunków zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b ustawy PIT.

Potrącenie kary umownej z ceną zakupu nieruchomości, mimo braku faktycznego transferu środków, stanowi zdobycie przychodu w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy o PIT, podlegające opodatkowaniu jako "przychód z innych źródeł".

Umorzenie kredytu hipotecznego niedostatecznie zabezpieczonego przez wpis hipoteczny nie spełnia warunków zaniechania poboru podatku dochodowego, określonych w rozporządzeniu z dnia 11 marca 2022 r. Literalne brzmienie przepisów wymaga zabezpieczenia w formie hipoteki ujawnionej w księgach wieczystych.

Wydatki poniesione na podstawie umowy deweloperskiej nie stanowią wydatków na własne cele mieszkaniowe, uprawniających do zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli umowa przeniesienia własności nieruchomości nie została zawarta w ustawowym terminie trzech lat od końca roku podatkowego zbycia nieruchomości.

Dla zastosowania ulgi mieszkaniowej z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT kluczowe jest przeniesienie własności nieruchomości w terminie 3 lat od zbycia, niezależnie od winy po stronie dewelopera.

Otrzymanie środków pieniężnych w drodze darowizny, przekazanych bezpośrednio na rachunek osoby trzeciej, nie korzysta ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, jeżeli nie zostały przelane na rachunek obdarowanego ani jego subkonto, zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Obowiązek podatkowy w VAT z tytułu wpłat na mieszkaniowy rachunek powierniczy powstaje dopiero z chwilą uwolnienia środków przez bank na rzecz dewelopera, albowiem do tego momentu środki te nie są uznawane za zapłatę w rozumieniu art 19a ustawy o VAT.

Koszty nabycia lokalu mieszkalnego od dewelopera, finansowane przychodem ze sprzedaży nieruchomości, spełniają warunki uznania za wydatki na własne cele mieszkaniowe, kwalifikujące do zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, nawet przy etapowym wykańczaniu i użytkowaniu lokalu.

Świadczenia otrzymane z tytułu reklamacji mieszkania, tj. nieodpłatnie zapewniony lokal zastępczy oraz zwrot kosztów remontu, stanowią przychód z innych źródeł, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych bez możliwości zastosowania zwolnienia przedmiotowego.

Dochód uzyskany przez wspólnotę mieszkaniową z odszkodowania za wady budowlane, przeznaczony na usuwanie tych wad, korzysta z podatkowego zwolnienia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT, jako że jest związany z gospodarką zasobami mieszkaniowymi.

Wydatkowanie przez podatnika przychodu ze sprzedaży lokalu mieszkalnego na wskazane ustawowo własne cele mieszkaniowe, w szczególności remont własnego lokalu i nabycie nowego mieszkania od dewelopera, uprawnia do skorzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego, o ile wydatki te zostaną poniesione w pełnej wysokości przychodu oraz w ustawowym terminie.

Nie przysługuje zwolnienie podatkowe na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, jeśli przeniesienie własności nowej nieruchomości nie nastąpiło w terminie 3 lat od końca roku podatkowego, w którym doszło do odpłatnego zbycia nieruchomości.

Skorzystanie z ulgi mieszkaniowej z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymaga spełnienia warunku nabycia prawa własności w ustawowym terminie trzech lat od odpłatnego zbycia. Brak aktu notarialnego przenoszącego własność w tym czasie wyklucza możliwość ulgi.

Dochód uzyskany przez wspólnotę mieszkaniową z tytułu odszkodowania od dewelopera, w części przeznaczonej na modernizację zasobów mieszkaniowych i spłatę związanego z tym kredytu, korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT.

Ugoda sądowa dotycząca zapłaty rekompensaty w formie kary umownej nie stanowi podstawy do zwolnienia podatkowego na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PIT, ponieważ kara umowna nie jest równoznaczna z odszkodowaniem ani zadośćuczynieniem.

Aby skorzystać ze zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 u.p.d.o.f., nabycie prawa własności użytkowanego lokalu mieszkalnego musi nastąpić przed upływem ustawowego terminu; brak spełnienia tego warunku prowadzi do wykluczenia prawa do ulgi.

Podatnik, który dokonał sprzedaży nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia, musi faktyczne nabycie nowej nieruchomości potwierdzić przeniesieniem jej własności w ustawowym terminie, aby skorzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego na cele mieszkaniowe, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.

Przychód uzyskany z cesji praw wynikających z umowy deweloperskiej jest przychodem z praw majątkowych podlegającym opodatkowaniu, który można pomniejszyć o proporcjonalne koszty uzyskania, co może skutkować brakiem obowiązku podatkowego.

Odpłatna cesja praw z umowy deweloperskiej oraz poniesionych nakładów na lokale stanowi świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT. Sprzedaż lokali po ich wyodrębnieniu może być zwolniona z VAT, jeśli od pierwszego zasiedlenia upłynie minimum 2 lata. Korekta podatku naliczonego od nakładów dotyczy 10-letniego okresu korekty.

Zakres przepisu art. 7a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w brzmieniu od 1 stycznia 2024 r. nie obejmuje umów sprzedaży wynikających z umów zobowiązujących, zawartych przed dniem 1 stycznia 2024 r., nawet jeśli umowy sprzedaży są zawierane po tej dacie.

Dla skorzystania ze zwolnienia z podatku od osób fizycznych z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy PIT, konieczne jest przeznaczenie przychodu ze sprzedaży nieruchomości na cele mieszkaniowe, a także faktyczne przeniesienie własności do końca okresu przewidzianego ustawą, niezależnie od okoliczności uniemożliwiających realizację tego transferu.

Kary umowne za opóźnienie w odbiorze budynków i przeniesieniu własności, nie wynikające z wadliwości, stanowią koszty uzyskania przychodów, podlegająco zaliczeniu w dacie ujęcia księgowego, jako koszty inne niż bezpośrednio związane z przychodami.

Podatnik, który nie zawarł aktu notarialnego przenoszącego własność nieruchomości w terminie określonym w art. 21 ust. 25a ustawy o PIT, nie jest uprawniony do ulgi mieszkaniowej, niezależnie od przyczyn opóźnienia.