Od 1 stycznia 2026 r. weszły w życie dwie nowelizacje przepisów, które istotnie zmieniły zasady nabywania prawa do nagrody jubileuszowej przez nauczycieli. Pierwsza z nich wprowadziła nowy próg nagrody za 45 lat pracy (400% wynagrodzenia miesięcznego) oraz podwyższyła nagrodę za 40 lat pracy z 250% do 300%. Druga, tzw. ustawa stażowa, znacząco rozszerzyła katalog okresów zaliczanych do stażu pracy
Zdaniem Państwowej Inspekcji Pracy, jeśli podlegające wliczeniu od 1 stycznia 2026 r. zgodnie z nowymi zasadami okresy aktywności zawodowej nakładają się na siebie, to do stażu pracy wliczamy tylko jeden z nich – najkorzystniejszy dla pracownika. Nie ma w tym przypadku znaczenia, że jeden z tych okresów jeszcze trwa.
Płatnicy składek (pracodawcy, zleceniodawcy) mają obowiązek sporządzenia informacji o wysokości przychodu, stanowiącego podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, osiągniętego przez osoby zatrudnione, uprawnione do zasiłku lub świadczenia przedemerytalnego. Należy to zrobić do 1 czerwca 2026 r. (ponieważ 31 maja br. przypada w niedzielę).
Umowa o pracę i umowa zlecenia mogą charakteryzować się podobnymi cechami, co utrudnia ustalenie, z jakim rodzajem zatrudnienia mamy do czynienia. Stosunek pracy będzie występował bez względu na nazwę umowy, jeżeli praca jest wykonywana w podporządkowaniu, w określonym miejscu i czasie oraz za wynagrodzeniem.
W celu zweryfikowania, czy ubezpieczony może w dalszym ciągu pobierać świadczenia w przyznanej wysokości, konieczne jest, aby przekazać do ZUS zaświadczenie o przychodach emeryta i rencisty. Osoby, które są płatnikami składek na własne ubezpieczenia, przekazują do ZUS oświadczenie o przychodzie.
W wyniku postępowania sądowego umowa o dzieło, którą zawarliśmy z osobą fizyczną w 2024 r., została uznana za umowę zlecenia. Nie odwołaliśmy się od wyroku sądu. Osoba wykonująca tę umowę nie miała innego źródła dochodów, więc z tytułu umowy zlecenia została zgłoszona do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego. Ten fakt ma znaczenie przy obliczaniu zaliczki na podatek, która powinna przyjąć
W przypadku jednoczesnego wykonywania umowy o pracę i umowy zlecenia zwykle mamy do czynienia ze zbiegiem tytułów do ubezpieczeń. Dla ustalenia obowiązku ubezpieczeń społecznych istotna jest przy tym m.in. wysokość miesięcznego wynagrodzenia z umowy o pracę, a także sposób ustalenia wynagrodzenia z umowy zlecenia. Istnieją jednak sytuacje, w których umowa zlecenia nie stanowi odrębnego tytułu ubezpieczenia
W okresie wakacyjnym pracodawcy często zatrudniają przy pracach sezonowych uczniów i studentów. Zawarcie z nimi umowy zlecenia jest bowiem bardzo korzystne ze względu na brak obowiązku opłacania składek ZUS. Uczniowie i studenci do 26 roku życia nie podlegają bowiem ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu ani obowiązkowo, ani dobrowolnie. Warunkiem jest jednak posiadanie statusu ucznia lub studenta
Osoby zatrudnione na podstawie umowy agencyjnej, zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której mają zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego w zakresie zlecenia, mogą korzystać, podobnie jak pracownicy, ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Warunkiem uzyskania tego prawa jest podleganie ubezpieczeniu chorobowemu, co w przypadku tej grupy ubezpieczonych ma
W umowie ze zleceniobiorcą zawarliśmy porozumienie, zgodnie z którym czynności wynikające z umowy będzie realizował wyłącznie zdalnie. Z tego tytułu przyznaliśmy tej osobie ryczałt na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem pracy na odległość, ustalony według zasad właściwych dla pracowników. Czy w tej sytuacji ryczałt, podobnie jak w przypadku pracowników, nie będzie przychodem z umowy zlecenia
W umowie ze zleceniobiorcą zawarliśmy porozumienie, zgodnie z którym czynności wynikające z umowy będzie realizował wyłącznie zdalnie. Z tego tytułu przyznaliśmy tej osobie ryczałt na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem pracy na odległość, ustalony według zasad właściwych dla pracowników. Czy w tej sytuacji ryczałt, podobnie jak w przypadku pracowników, nie będzie przychodem z umowy zlecenia
Pomoc w prowadzeniu działalności gospodarczej przez członków rodziny może wiązać się z powstaniem obowiązku ubezpieczeń. Zasady opłacania składek za osobę współpracującą będą różne, w zależności m.in. od formy takiej współpracy (umowa o pracę, umowa cywilnoprawna itp.), jak i od tego, czy zostały spełnione warunki uznania za osobę współpracującą.
Umowa zlecenia może stanowić dla zleceniobiorcy jedyny tytuł do ubezpieczeń społecznych. Niejednokrotnie jednak zleceniobiorcy wykonują dodatkową pracę zarobkową, np. na podstawie umowy o pracę czy innej umowy zlecenia, z tytułu której są już objęci ubezpieczeniami społecznymi. Zachodzi wówczas zbieg tytułów do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. W określonych przypadkach możliwe jest podleganie
Umowa o dzieło, w przeciwieństwie np. do umowy zlecenia, nie stanowi tytułu do ubezpieczeń społecznych. Jednak obowiązek oskładkowania takiej umowy powstanie w sytuacji, gdy umowa o dzieło została zawarta z własnym pracodawcą lub w ramach takiej umowy zawartej z innym podmiotem praca jest świadczona na rzecz pracodawcy osoby wykonującej dzieło.
Uzyskanie prawa do zasiłku chorobowego po ustaniu zatrudnienia wiąże się ze spełnieniem określonych warunków, m.in. niezdolność do pracy musi trwać co do zasady co najmniej 30 dni i powstać nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego. Zdarzają się jednak przypadki, gdy spełnienie tych warunków nie gwarantuje ubezpieczonemu prawa do świadczenia po ustaniu zatrudnienia.
Prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej wiąże się zasadniczo z obowiązkowym opłacaniem składek na ubezpieczenia społeczne, gdy stanowi ona jedyny tytuł do tych ubezpieczeń. Sytuacja przedsiębiorcy w zakresie podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym zmienia się w przypadku, gdy podejmuje on dodatkowo inne aktywności zarobkowe, np. w ramach umowy o pracę lub umowy zlecenia.