Jak rozliczyć wydatki na utwardzenie drogi przejazdowej poniesione przez stowarzyszenie nieprowadzące działalności gospodarczej

Czy stowarzyszenie nieprowadzące działalności gospodarczej ma płacić podatek od nieruchomości od tej drogi? W deklaracji mowa jest o wartości budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, lecz stowarzyszenie nie prowadzi takiej działalności.

Skoro stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej, wydatek na budowę drogi przejazdowej może zostać zaliczony do kosztów podatkowych bezpośrednio, jeżeli został przez stowarzyszenie poniesiony w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Stowarzyszenie nie musi płacić podatku od nieruchomości od tej drogi. Szczegóły - w uzasadnieniu.

Wybudowana droga (budowla) nie jest wykorzystywana na potrzeby związane z prowadzoną przez stowarzyszenie działalnością gospodarczą. Z treści pytania nie wynika również, aby przedmiotowa droga została oddana do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingu. Prowadzi to do wniosku, że droga, o której napisali Państwo w pytaniu, nie stanowi środka trwałego. Tym samym nie może być amortyzowana.

Wynika to z tego, że amortyzacji podlegają, między innymi, stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania budowle o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingu (art. 16a ust. 1 pkt 1 updop). W przedstawionej sytuacji - jak wynika z treści pytania - stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej (tj. nie prowadzi działalności zarobkowej).

Przypomnijmy, że dla celów podatku dochodowego obowiązuje definicja działalności gospodarczej określona w art. 3 pkt 9 Ordynacji podatkowej. Jest to każda działalność zarobkowa w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każda inna działalność zarobkowa wykonywana we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców. Skoro zatem stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej, nie mamy do czynienia ze środkiem trwałym (zobacz także interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 18 lutego 2011 r., nr ILPB4/423-309/10-2/MC).

Czy wydatki na wybudowanie drogi mogą zatem zostać zaliczone bezpośrednio do kosztów podatkowych, jeżeli zostały przez stowarzyszenie poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów (art. 15 ust. 1 updop)?

Tak, możliwość taka istnieje, mimo że zgodnie z przepisami Prawa budowlanego utwardzenie powierzchni gruntu na działkach niebędących działkami budowlanymi wymaga pozwolenia na budowę. Tym samym utwardzenie drogi przejazdowej przez stowarzyszenie może zostać uznane za samowolę budowlaną. Przepisy updop nie wyłączają jednak możliwości zaliczania wydatków do kosztów podatkowych z tego powodu.

Podatek od nieruchomości

Nie wszystkie budowle (w tym drogi) podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Opodatkowaniu tym podatkiem podlegają tylko budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych; dalej: upol). Są to budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (art. 1a ust. 1 pkt 3 upol). Przez działalność gospodarczą na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych rozumie się działalność, o której mowa w przepisach prawa działalności gospodarczej (art. 1a ust. 1 pkt 4 upol). Działalnością tą jest zatem zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły (art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej). W konsekwencji - skoro stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej - wybudowana przez nie droga nie stanowi budowli podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Stowarzyszenie nie musi zatem płacić podatku od nieruchomości od tej drogi.

● art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. b) oraz art. 16a ust. 1 pkt 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2011 r. Nr 205, poz. 1202

● art. 3 pkt 9 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - j.t. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60; ost.zm. Dz.U. z 2011 r. Nr 232, poz. 1378

● art. 1a ust. 1 pkt 3 i 4 oraz art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - j.t. Dz.U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613; ost.zm. Dz.U. z 2011 r. Nr 232, poz. 1378

● art. 2 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - j.t. Dz.U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447; ost.zm. Dz.U. z 2011 r. Nr 232, poz. 1378

Tomasz Krywan

doradca podatkowy