Stanowisko Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku z dnia 26 października 2026 r., sygn. RIO.II.025-27/26
Odpowiadając na wniosek z dnia 29 września 2026 r., o udzielenie wyjaśnień Regionalna Izba Obrachunkowa w Białymstoku przedstawia następujący pogląd w sprawie.
Trzy kwestie najistotniejsze dla prawidłowej odpowiedzi na poruszone zagadnienie zawarte zostały w złożonym wniosku. Po pierwsze właścicielem sieci, urządzeń wodno-kanalizacyjnych oraz gruntów i budynków służących do obsługi tych sieci jest gmina. Po drugie przedmiotowa infrastruktura pozostaje we władaniu gminy. A po trzecie zatwierdzona przez Wody Polskie kalkulacja ceny wody i ścieków opiera się na niezbędnych przychodach, bez obligatoryjnego narzutu marży zysku. W kontekście tego ostatniego definicja działalności gospodarczej wynikająca z art. 3 Prawa przedsiębiorców nie spełnia wszystkich przesłanek, a przede wszystkim zarobkowego charakteru działalności. Ponadto działalność wodno-kanalizacyjna nie miała cech zarobkowości ani w ujęciu subiektywnym, ani obiektywnym, a aktywność była prowadzona wyłącznie w celu realizacji zadania publicznego, jakim jest zapewnienie mieszkańcom dostępu do wody i odprowadzania ścieków, a nie w celu osiągania zysku. Dwa pierwsze wskazania we wniosku oznaczają, iż władztwo nad przedmiotami opodatkowania nie zostało przeniesione na inny podmiot, więc podatnikiem pozostaje gmina. W tym kontekście istotnym jest aspekt braku zarobkowego charakteru działalności a tym samym uznania, że działalność wodno-kanalizacyjna nie jest działalnością gospodarczą. Wówczas grunty, budynki lub ich części, stanowiące infrastrukturę wodno-kanalizacyjną, będące jej własnością, od 1 stycznia 2016 roku będą korzystały ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 15 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i będą podlegały wykazaniu jako zwolnione w deklaracji na podatek od nieruchomości. Natomiast budowle wchodzące w skład tej infrastruktury, jako niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej, nie będą opodatkowane tym podatkiem, w myśl art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy. Stanowisko powyższe oparte jest o orzecznictwo sądów oraz wyjaśnienia Ministerstwa Finansów (patrz pismo Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Finansów nr PL-LS.834.107.2015, opublikowane 16 października 2015 r. na stronie mf.gov.pl – w zakładce działalność/baza wiedzy/pisma/podatki i opłaty lokalne/2015 oraz pismo Ministerstwa Finansów Departament Podatków Sektorowych, Lokalnych oraz Podatków od Gier PL-LS.844.26.2016 z dnia 21 marca 2016 r.). Znamienny dla takiego sposobu interpretacji wydaje się być wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2025 roku o sygnaturze III FSK379/24, którego uzasadnienie zostało opublikowane 1 października 2025 r., w którym stwierdził m.in. co następuje:
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
