Postanowienie SN z dnia 13 października 2026 r., sygn. II CSKP 641/24
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Jacek Widło
na posiedzeniu niejawnym 13 października 2026 r. w Warszawie na skutek skargi kasacyjnej Banku od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 16 listopada 2022 r., I ACa 286/22, w sprawie z powództwa B.S. przeciwko Bankowi o ustalenie i zapłatę,
1. zmienia postanowienie Sądu Najwyższego z 29 maja 2024 r., I CSK 1822/23 w ten sposób, że odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanej Banku (poprzednio) Banku.1 na rzecz powódki B.S. kwotę 5417 (pięć tysięcy czterysta siedemnaście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Pozwany Bank (poprzednio Bank.1) wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 16 listopada 2022 r., w sprawie z powództwa B.S. o ustalenie i zapłatę, zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu ewentualnie uchylenie tego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy.
W skardze powołano się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, związaną z błędną kwalifikacją prawną zawartej umowy kredytu jako denominowanego zamiast kredytu walutowego, co z kolei w konsekwencji doprowadziło do zastosowania przez Sąd odwoławczy dyspozycji art. 3851 § 1 k.c. i sankcji z art. 58 k.c. do umowy kredytu stricte dewizowego (walutowego), z całkowitym pominięciem charakteru umowy, w której występowały fakultatywne postanowienia o możliwości dokonywania wypłaty i spłaty w walucie krajowej, uznanych za abuzywne co - zdaniem skarżącego - stało w sprzeczności z poglądem wyrażonym w wyroku Sądu Najwyższego z 9 października 2020 r., III CSK 99/18.
Skarżący wskazał na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, tj. potrzebę wykładni przepisów art. 385§ 1 i 2 k.c. i dopuszczalności uznania części klauzuli za abuzywną. Wskazał na zagadnienie prawne, czy za indywidualnie wynegocjowany - w rozumieniu art. 385§ 1 k.c. - uznać należy warunek umowny (postanowienie umowne), które zostało wprowadzone do umowy kredytu po przedstawieniu konsumentowi co najmniej dwóch możliwych (alternatywnych) rozwiązań oferowanych przez przedsiębiorcę, z których tylko jedno jest potencjalnie abuzywne i przy założeniu, że konsument miał swobodę wyboru obu rozwiązań. Wskazano na zagadnienie prawne, czy w świetle art. 4 ust. 2 Dyrektywy oraz art. 385§ 1 k.c. oraz klauzuli generalnej „przeciętnego konsumenta”, sąd powszechny powinien brać pod uwagę - przy ocenie świadomości konsumenta - jego cechy osobiste, w szczególności czy konsument posiadający specjalistyczną wiedzę (wykształcenie, doświadczenie zawodowe) pozwalającą mu na rzetelną ocenę ryzyk ekonomicznych zasługuje na ochronę równoważną do ochrony przydanej konsumentowi bez wiedzy fachowej. Wskazano na trzy zagadnienia prawne dotyczące w istocie dopuszczalności zastępowania postanowień umowy uznanych za abuzywne przepisami dyspozytywnymi, wskazanymi w zagadnieniach. Sformułowano zagadnienie prawne dotyczące problemu, kiedy powstaje obowiązek rozliczeń stron w związku z stwierdzeniem nieważności (nieobowiązywania) umowy kredytu, kiedy roszczenia restytucyjne stron stają się wymagalne oraz od kiedy należy liczyć odsetki za opóźnienie w zapłacie. Sformułowano także zagadnienie dotyczące obowiązku informowania konsumenta przez sąd o konsekwencjach prawnych wynikających z unieważnienia w całości zawartej umowy wreszcie zagadnienie prawne, polegające na tym, czy w sytuacji, w której mechanizm przeliczenia należności w oparciu o tabele kursowe banku, ma charakter fakultatywny, zastosowanie winien mieć reżim art. 385§ 1 i § 2 k.c., art. 385k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 roku w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich .
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
