Postanowienie NSA z dnia 28 września 2026 r., sygn. II FZ 100/26
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 28 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. K. na zarządzenie Przewodniczącego I Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 marca 2026 r., sygn. akt I SA/Kr 1163/23 w przedmiocie pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi bez rozpoznania w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 10 października 2023 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 20 marca 2026 r. sygn. akt I SA/Kr 1163/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie pozostawił bez rozpoznania wniosek A. K. (dalej jako "Skarżący") o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r.
Przedstawiając w uzasadnieniu powyższego zarządzenia stan sprawy Sąd pierwszej instancji podał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 lipca 2024 r. wezwano Skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 3127 zł. Z zapisku urzędowego sporządzonego w dniu 16 września 2024 r. wynika, że do dnia 13 września 2024 r. Skarżący nie uiścił należnego wpisu. Postanowieniem z dnia 22 października 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie skargę odrzucił.
Odpis powyższego zarządzenia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o prawie, sposobie i terminie wniesienia zażalenia został doręczony Skarżącemu w dniu 2 grudnia 2024 r.
Pismem bez daty, nadanym w placówce pocztowej w dniu 9 grudnia 2024 r. Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie z dnia 22 października 2024 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia opłaty w sprawie.
W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi Skarżący wskazał, że nie miał wiedzy o konieczności zapłaty wpisu albowiem członek rodziny z którymi jest skonfliktowany nie przekazał mu przesyłki. Dopiero z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia dowiedział się, że miał dokonać zapłaty w kwocie 3127 zł.
Zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2025 r. wezwano Skarżącego do usunięcia
braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi poprzez dopełnienie uchybionej czynności, tj. w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania - pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Odpis ww. zarządzenia został wysłany do Skarżącego listem poleconym za potwierdzeniem odbioru w dniu 14 lipca 2025 r. na adres wskazany w skardze. Pomimo tego, że przesyłka była dwukrotnie awizowana - pierwsze awizo z dnia 18 lipca 2025 r., powtórne awizo z dnia 28 lipca 2025 r. - nie została podjęta i została zwrócona w dniu 5 sierpnia 2025 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Zarządzeniem z dnia 14 sierpnia 2025 r. przesyłkę uznano za skutecznie doręczoną na podstawie art. 73 § 3 i § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a." Z zapisku urzędowego sporządzonego w dniu 12 września 2025 r. wynika, że do dnia 11 września 2025 r. Skarżący nie uiścił należnego wpisu.
Braki formalne wniosku o przywrócenie terminu nie zostały usunięte. W związku z powyższym na podstawie art. 49 § 2 P.p.s.a. wydane zostało zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania.
Skarżący zaskarżył powyższe zarządzenie w całości, zarzucając mu naruszenie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1, w zw. z art. 49 § 1 oraz art. 73 § 1 - 4 P.p.s.a., poprzez niezasadne uznanie, że zarządzenie z dnia 25 czerwca 2025 r. zostało wysłane, a ewentualnie że zostało skutecznie doręczone, a także poprzez uznanie że doszło do doręczenia zastępczego, w sytuacji gdy nie pozostawiono w skrzynce odbiorczej/miejscu zamieszkania Skarżącego zawiadomienia o złożeniu pisma z informacją o możliwości jego odbioru w placówce poczty polskiej.
Z uwagi na powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu zażalenia Skarżący wskazał, że cyt.: "nie otrzymał zarządzenia z dnia 25 czerwca 2025 r. [...] nie otrzymał także zawiadomienia o pozostawieniu awizowanej przesyłki na poczcie, a więc nie mógł powziąć wiedzy o tym, że Sąd wysłał ww. zarządzenie i że ma obowiązek odebrać je w ustawowym terminie 14 dni. Skarżący kwestionuje więc skuteczne doręczenie ww. zarządzenia z dnia 25 czerwca 2025 r. Z ostrożności skarżący zarzuca też, że ww. zarządzenie nie zostało w ogóle wysłane na adres skarżącego."
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie jest niezasadne.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż przedmiotem niniejszego postępowania wpadkowego jest wyłącznie ocena prawidłowości wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zarządzenia w przedmiocie pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi bez rozpoznania, nie zaś zasadność żądania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji z dnia 10 października 2023 r.
W myśl art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie zaś do treści art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie, o czym stanowi art. 87 § 4 P.p.s.a.
Stosownie do treści art. 49 § 1 P.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący lub wyznaczony sędzia zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania. Na zarządzenie przysługuje zażalenie (art. 49 § 2 P.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie Skarżący w wykonaniu zarządzenia z dnia 25 czerwca 2025 r. został zobowiązany do usunięcia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi poprzez dopełnienie uchybionej czynności tj. uiszczenie wpisu od skargi.
Nie ulega wątpliwości, że Skarżący w terminie zakreślonym przez wezwanie sądu nie uzupełnił braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Mając powyższe na względzie Sąd pierwszej instancji był zobowiązany do pozostawienia wniosku strony bez rozpoznania. Zaskarżone zarządzenie jest zgodne z prawem, zaś Skarżącemu stosownie do treści art. 49 § 1 P.p.s.a. umożliwiono uzupełnienie braków wniosku, z czego jednakże nie skorzystał. W konsekwencji Skarżącego obarczają procesowe skutki zaniedbania, jakiego się dopuścił.
Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie, adresowana do Skarżącego była awizowana dwukrotnie w dniach: 18 lipca 2025 r. oraz 28 lipca 2025 r., a następnie zwrócona jako niepojęta w terminie 5 sierpnia 2025 r.
Zgodnie z art. 73 P.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 - 72 tej ustawy, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 366, z późn. zm.). albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, które umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w powyższym terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego czternastodniowego okresu, liczonego od dnia pierwszego zawiadomienia o założeniu pisma w placówce pocztowej bądź w urzędzie gminy. Jest to tzw. fikcja doręczenia przewidziana w art. 73 § 4 P.p.s.a. Skarżący poza zawartymi w zażaleniu twierdzeniami o niewysłaniu przez Sąd wezwania do uzupełnienia braków formalnych oraz o niepozostawieniu w skrzynce odbiorczej/miejscu zamieszkania Skarżącego zawiadomienia o złożeniu pisma z informacją o możliwości jego odbioru w placówce poczty polskiej nie przedstawił innych dowodów, które podważałyby zasadność zastosowania fikcji doręczenia przesyłki w sprawie.
Brak fikcji prawnej doręczenia pisma w trybie art. 73 P.p.s.a. może być natomiast wykazany, gdy Skarżący (adresat pisma) wskaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia są niezgodne z rzeczywistością i nie mógł w ogóle odebrać przesyłki pocztowej. Jedną z możliwości służących wykazaniu braku skuteczności fikcji prawnej doręczenia jest przeprowadzenie procedury reklamacyjnej. W rozpoznawanej sprawie, Skarżącemu nie udało się wykazać, że dane wynikające z dowodu doręczenia przesyłki są niezgodne z rzeczywistością i w ten sposób zakwestionować skuteczności fikcji doręczenia.
W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Skarżący nie podważył skutecznie fikcji doręczenia przesyłki, które może być dokonane jedynie przez wykazanie, że adresat nie otrzymał powiadomienia o możliwości jej odbioru w urzędzie pocztowym.
W związku z powyższym wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi należało pozostawić bez rozpoznania.
Odnosząc się do wniosku Skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z dnia 10 października 2023 r. wskazać należy, że w aktach sprawy znajduje się postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 28 grudnia 2023 r. na mocy którego wykonanie zaskarżonej decyzji zostało wstrzymane.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia [pic]
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
