Wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2026 r., sygn. I OSK 814/24
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: sędzia NSA Iwona Bogucka sędzia del. WSA Jolanta Górska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 listopada 2023 r. sygn. akt II SA/Lu 800/23 w sprawie ze skargi A.D. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] czerwca 2023 r. znak: [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody Lubelskiego na rzecz A.D. kwotę 1120 zł (jeden tysiąc sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 28 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 800/23, oddalił skargę A.D. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] czerwca 2023 r., nr [...].
Decyzją tą uchylono, wydaną na podstawie art. 136 ust. 1 i 3, art. 137, art. 142 i art. 216 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2021 r., poz. 1899 ze zm.), decyzję Prezydenta Miasta Chełm z dnia [...] września 2022 r., nr [...], o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej w Chełmie przy ul. [...], oznaczonej w obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków m. Chełm w obrębie [...] jako działka nr [...] o pow. 986 m2 (dawnej działki nr [...] o powierzchni 945 m2), i umorzono postępowanie w przedmiotowej sprawie.
Prezydent Miasta Chełm, uzasadniając decyzję z dnia [...] września 2022 r. wskazał, że złożone przez skarżącego – będącego następcą prawnym wywłaszczonych: K.O., M.O., T.O. i T.D., żądanie zwrotu nieruchomości położonej w Chełmie przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków w obrębie [...] jako działka nr [...] o powierzchni 986 m2 (w dacie wywłaszczenia oznaczonej zaś jako działka nr [...] o powierzchni 945 m2) - nie zasługuje na uwzględnienie. Objęta żądaniem zwrotu działka nr [...] została bowiem dowłaszczona w trybie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości (Dz.U. z 1974 r., nr 10, poz. 64 ze zm.), na wniosek właścicieli i do jej przejścia na rzecz Skarbu Państwa nie doszło w sposób przymusowy. Decyzją z dnia [...] września 1974 r. I Zastępca Naczelnika Miasta Chełma orzekł o wywłaszczeniu działki nr [...] o powierzchni 135 m2 pod budowę II etapu ul. [...] w Chełmie, będącej obwodnicą drogową, szosą szybkiego ruchu, mającą służyć odciążeniu śródmieścia Chełma z ruchu pojazdów i mającą pierwszoplanową rolę w rozwiązywaniu problemów komunikacyjnych miasta. Z kolei, działka nr [...] o powierzchni 945 m2 została wywłaszczona na podstawie decyzji z dnia [...] maja 1975 r. ze wskazaniem, że konieczne jest objęcie wywłaszczeniem całej nieruchomości, albowiem nie będzie nadawała się ona na cele dotychczasowe. Natomiast, zwrot dowłaszczonej nieruchomości może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uprzednio orzeczono o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej klasycznie lub gdy żądaniem zwrotu objęte są obie nieruchomości. Prezydent podkreślił przy tym, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami, strony mogły zainicjować postępowanie o zwrot nieruchomości głównej jedynie do dnia 15 maja 2020 r. a ponadto działka nr [...] i tak została wykorzystana na cel wywłaszczenia. Prezydent wskazał także, że toczyło się już postępowanie o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Kierownik Urzędu Rejonowego w Chełmie decyzją z dnia [...] grudnia 1993 r. orzekł o odmowie zwrotu działki nr [...] o powierzchni 945 m2 na rzecz spadkobierców A.O., tj. K.O., T.O., M.O. i T.D. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody Chełmskiego z dnia [...] stycznia 1994 r. Prezydent wskazał nadto, że obecnie właścicielem nieruchomości nie jest ani Skarb Państwa ani jednostka samorządu terytorialnego. W 2008 r. Miasto Chełm zbyło bowiem przedmiotową nieruchomość na rzecz Przedsiębiorstwa "C." Spółka jawna z siedzibą w C.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
