do góry
Bezpłatny dostęp na 30 dni do INFORFK skorzystaj
Pobieranie danych...
Powrót do menu głównego
 
drukuj pomniejsz czcionkę pomniejsz czcionkę powiększ czcionkę
Monitor Księgowego 11/2021, data dodania: 19.10.2021

Porada w trakcie aktualizacji

Czy wspólnicy spółki cywilnej mogą zaliczyć do kosztów wydatki dotyczące zaniechanej inwestycji

PROBLEM

Wspólnicy spółki cywilnej w 2005 r. nabyli prawo wieczystego użytkowania gruntu. W 2015 r. postanowili rozpocząć inwestycję na przedmiotowej nieruchomości polegającą na wybudowaniu budynku stanowiącego siedzibę firmy i jednocześnie miejsce prowadzenia działalności handlowej. Wspólnicy ponieśli wydatki na zakup projektu budowlanego i opłaty związane z uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. W 2021 r. postanowili o przerwaniu inwestycji wobec braku możliwości finansowych na jej zrealizowanie. Jednocześnie postanowili o przekazaniu prawa wieczystego użytkowania działki na cele osobiste. W tym celu sporządzono odpowiedni akt notarialny potwierdzający przekazanie tego składnika majątku spółki na cele osobiste jej wspólników. Czy w momencie wycofania tego składnika majątku ze spółki i jednocześnie zakończenia inwestycji wspólnicy mogą wydatki poniesione na inwestycję zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu? W momencie poniesienia wspomnianych wyżej kosztów zostały one zakwalifikowane jako środek trwały w budowie i został odliczony VAT, a kwoty netto miały zostać zaliczone do wartości początkowej przyszłego środka trwałego.

RADA

Z chwilą podjęcia przez wspólników decyzji o przerwaniu inwestycji uzyskali oni możliwość zaliczenia kosztów inwestycji, o której mowa w pytaniu, do kosztów uzyskania przychodów. Szczegóły - w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pozwalają na zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów kosztów zaniechanych inwestycji. Koszty takie są potrącalne w dacie zbycia inwestycji lub ich likwidacji (art. 22 ust. 5e updof).

Z wyjaśnień organów podatkowych wynika przy tym, że w odniesieniu do inwestycji doprowadzonych wyłącznie do fazy projektowej likwidacja zaniechanej inwestycji następuje z chwilą podjęcia decyzji o zaprzestaniu dalszych działań zmierzających do jej realizacji. Tytułem przykładu wskazać można interpretacje indywidualne Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 9 marca 2011 r. (sygn. IBPBI/2/423-1828/10/AK) oraz z 9 września 2014 r. (sygn. IBPBI/2/423-705/14/PC). Jak czytamy w pierwszej z tych interpretacji:

MF (…) zaniechanie inwestycji może dotyczyć poniesionych kosztów dokumentacji konkretnego zadania inwestycyjnego już na etapie wstępnych prac badawczych, dotyczących konkretnego obiektu. Analogiczne skutki będą miały zastosowanie do wartości związanych z zaniechaną inwestycją określonych jako intelektualne i niematerialne, które mogą być zawarte w dokumentacjach, analizach, ekspertyzach i opiniach, itd. W odniesieniu do nakładów, których efekty mają formę intelektualną i niematerialną nie jest racjonalna ich fizyczna likwidacja, również ze względów dowodowych, bowiem zniszczenie nośników na których są one przechowywane pozbawiłoby podatnika możliwości udowodnienia rzeczywistego poniesienia kosztu w celu osiągnięcia przychodów. W takim przypadku wystarczające do uznania kosztów zaniechanej inwestycji jest podjęcie decyzji o zaniechaniu inwestycji i sporządzenie protokołu likwidacyjnego, dokumentującego skutki decyzji o zaniechaniu inwestycji.

W związku z tym należy uznać, że w przedstawionej sytuacji z chwilą podjęcia przez wspólników decyzji o przerwaniu inwestycji uzyskali oni możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów poniesionych kosztów tej inwestycji. Zdaniem autora jest tak, mimo że jednocześnie wspólnicy postanowili o przekazaniu na cele osobiste prawa wieczystego użytkowania działki, na której miała być prowadzona inwestycja. Należy uznać, że okoliczność ta nie ma wpływu na możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów kosztów zaniechanej inwestycji, o której mowa.

Wspólnicy muszą jednocześnie pamiętać, że warunkiem uznania tych wydatków za koszty podatkowe jest, aby efekt nakładów poniesionych na zaniechaną inwestycję nie był wykorzystywany w przyszłości. Taki wymóg potwierdził Dyrektor Izby Skarbowej w cytowanej powyżej interpretacji indywidualnej z 9 marca 2011 r. (sygn. IBPBI/2/423-1828/10/AK). To oznacza, że w przedstawionej sytuacji wspólnicy spółki cywilnej mogą zaliczyć koszty zaniechanej inwestycji do kosztów uzyskania przychodów, o ile efektu poniesionych nakładów nie wykorzystają w przyszłości. Gdyby stało się inaczej, wspólnicy staliby się zobowiązani zmniejszyć koszty uzyskania przychodów o zaliczone do nich koszty zaniechanej inwestycji. Takiego obowiązku nie mieliby tylko w przypadku gdyby wykorzystanie efektu poniesionych nakładów w przyszłości nastąpiło dopiero po upływie okresu przedawnienia dla zobowiązania podatkowego za 2021 r., czyli po 31 grudnia 2027 r.

Odpowiadając na pytanie, warto dodać, że zdaniem autora podobnie rzecz by się miała, gdyby budowa budynku, którego dotyczy projekt i pozwolenie na budowę, już się rozpoczęła. Przy czym z wyjaśnień organów podatkowych wynika, że w takim przypadku nie byłoby konieczne fizyczne likwidowanie rozpoczętej budowy. Jak czytamy w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 18 stycznia 2017 r. (sygn. 0461-ITPB1.4511.934.2016.1.DP):

MF (…) pojęcia "likwidacja zaniechanej inwestycji" nie można (…) utożsamiać wyłącznie z fizycznym unicestwieniem rzeczy. Pojęcie to trzeba odnosić raczej do sfery prowadzenia inwestycji.

W konsekwencji organ ten wyjaśnił, że:

MF (…) w dacie podjęcia przez wspólników spółki jawnej uchwały o likwidacji inwestycji, wspólnicy spółki mogą zaliczyć koszt tej inwestycji do kosztów uzyskania przychodów, pod warunkiem jednak, że decyzja ta jest definitywna oraz, że efekt nakładów poniesionych na zaniechaną inwestycję nie będzie wykorzystywany w przyszłości.

Zatem również w takim przypadku koszty zaniechanej inwestycji mogłyby zostać zaliczone przez wspólników do kosztów uzyskania przychodów. Gdyby jednak okazało się, że decyzja o zaniechaniu inwestycji w rzeczywistości nie była ostateczna, za konieczne należy uznać zmniejszenie przez wspólników kosztów uzyskania przychodów o zaliczone do nich koszty zaniechania inwestycji (chyba że upłynął już okres przedawnienia zobowiązania podatkowego za dany rok). Byłoby tak w szczególności, gdyby jeden lub więcej ze wspólników podjęli decyzję o dokończeniu "zaniechanej" inwestycji.

Podstawa prawna:

  • art. 22 ust. 5e ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2021 r. poz. 1128; ost.zm. Dz.U. z 2021 r. poz. 1834

POWOŁANE INTERPRETACJE PODATKOWE:

  • interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 9 marca 2011 r. (sygn. IBPBI/2/423-1828/10/AK) oraz z 9 września 2014 r. (sygn. IBPBI/2/423-705/14/PC)
  • interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 18 stycznia 2017 r. (sygn. 0461-ITPB1.4511.934.2016.1.DP)

Tomasz Krywan

doradca podatkowy, autor licznych publikacji z zakresu prawa podatkowego

Jeżeli w tym artykule nie znalazłeś rozwiązania swojego problemu – napisz redakcja2@inforfk.pl

Potrzebujesz pomocy?
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od IFK Platforma Księgowych
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK